Báo cáo Giải pháp Một số hoạt động dạy học trong bài dạy Đạo đức Tiết 2
Bạn đang xem tài liệu "Báo cáo Giải pháp Một số hoạt động dạy học trong bài dạy Đạo đức Tiết 2", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.
File đính kèm:
bao_cao_giai_phap_mot_so_hoat_dong_day_hoc_trong_bai_day_dao.doc
Nội dung tài liệu: Báo cáo Giải pháp Một số hoạt động dạy học trong bài dạy Đạo đức Tiết 2
- GIẢI PHÁP MỘT SỐ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG BÀI DẠY ĐẠO ĐỨC TIẾT 2. I. ĐẶT VẤN ĐỀ M«n ®¹o ®øc ë tiÓu häc gãp phÇn h×nh thµnh ë häc sinh nh÷ng chuÈn mùc hµnh vi øng xö phï hîp víi c¸c quan hÖ cña c¸c em víi b¶n th©n, gia ®×nh, nhµ trêng, céng ®ång vµ m«i trêng tù nhiªn. C¸c chuÈn mùc hµnh vi ®ã thÓ hiÖn nh÷ng gi¸ trÞ ®¹o ®øc cña d©n téc ViÖt Nam vµ tiÕp thu nh÷ng tinh hoa v¨n ho¸ cña nh©n lo¹i, thÓ hiÖn sù thèng nhÊt gi÷a tÝnh truyÒn thèng víi tÝnh hiÖn ®¹i, nh»m gi¸o dôc cho häc sinh ý thøc tù träng, tù tin, cã ý chÝ v¬n lªn, yªu th¬ng, t«n träng con ngêi, yªu níc x· héi chñ nghÜa, gi÷ g×n b¶n s¾c v¨n ho¸ d©n téc, t«n träng c¸c d©n téc kh¸c, chung sèng trong hoµ b×nh vµ cïng ph¸t triÓn. Ch¬ng tr×nh m«n ®¹o ®øc cÊp tiÓu häc cña mçi khèi líp gåm cã 14 bµi, trong ®ã mçi bµi ®îc d¹y trong 2 tiÕt, ë tiÕt 1 chñ yÕu lµ cung cÊp kiÕn thøc vÒ chuÈn mùc hµnh vi cña bµi häc, cßn ë tiÕt 2 lµ tiÕt cñng cè vµ vËn dông kiÕn thøc ®· ®îc lÜnh héi ë tiÕt 1. V× vËy, ho¹t ®éng d¹y häc ë tiÕt 2 chñ yÕu lµ nh»m thực hành các hành vi, thái độ, để từ đó hình thành thói quen, kỹ năng, phẩm chất đạo đức cho học sinh. ChÝnh v× thÕ, ë tiÕt 2 ngêi gi¸o viªn ph¶i biÕt thiÕt kÕ, tæ chøc c¸c ho¹t ®éng phï hîp võa ®¶m b¶o néi dung kiÕn thøc võa kÝch thÝch ®îc häc sinh høng thó vµ tÝch cùc, chñ ®éng tham gia vµo qu¸ tr×nh häc tËp, tõ ®ã gióp c¸c em chiÕm lÜnh vµ kh¾c s©u kiÕn thøc, h×nh thµnh c¸c kü n¨ng øng xö phù hợp c¸c chuÈn mùc hµnh vi ®¹o ®øc. Tuy nhiªn, trong qu¸ tr×nh d¹y häc cña b¶n th©n vµ qu¸ tr×nh dù giê th¨m líp, b¶n th©n t«i thÊy r»ng gi¸o viªn thêng gÆp nhiÒu khã kh¨n khi d¹y tiÕt häc nµy, cha biÕt nªn thiÕt kÕ c¸c ho¹t ®éng ra sao vµ tæ chøc c¸c ho¹t ®éng ®ã nh thÕ nµo ®Ó tiÕt d¹y ®¹t ®îc hiÖu qu¶ cao vµ thêng lµ tiÕt 2 cña bµi ®¹o ®øc kh«ng dÔ dµng ®¹t kÕt qu¶ cao nh c¸c tiÕt d¹y kh¸c. ChÝnh v× vËy t«i ®· t×m tßi vµ thiÕt kÕ mét sè ho¹t ®éng d¹y häc trong bµi dạy ®¹o ®øc tiÕt 2. Xin ®îc giíi thiÖu ®Ó b¹n bÌ ®ång nghiÖp cïng tham kh¶o vµ gãp ý. II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 1
- 1. Thực trạng Qua thực tế giảng dạy của bản thân tôi thấy các tiết dạy thuộc bài đạo đức tiết 2 chưa đạt được hiệu quả như mong muốn và tôi đã tổ chức cho học sinh làm bài tập khảo sát về kiến thức và kỹ năng, thái độ thuộc các nội dung chuẩn mực đạo đức đã học, kết quả cho thấy như sau: Tổng số Điểm số đạt được học sinh Hoàn thành tốt Hoàn thành Chưa hoàn thành 31 8hs 25,8% 19hs 61,3% 4hs 12,9% Tõ kÕt qu¶ trªn cho thÊy, chÊt lîng d¹y c¸c tiÕt 2 m«n ®¹o ®øc cha tèt vµ viÖc quan t©m, ®Çu t cho tiÕt d¹y nµy lµ viÖc lµm cÇn thiÕt. 2. Nguyªn nh©n Qua ®iÒu tra, t×m hiÓu b¶n th©n t«i nhËn thÊy nguyªn nh©n cña viÖc c¸c bµi d¹y ®¹o ®øc tiÕt 2 kh«ng ®¹t hiÖu qu¶ cao lµ: a. Về phía giáo viên Gi¸o viªn cha thiÕt kÕ c¸c ho¹t ®éng d¹y häc võa phï hîp víi néi dung tiÕt d¹y võa phï hîp víi ®Æc ®iÓm t©m sinh lý cña c¸c em (chñ yÕu lµ theo híng dÉn cña s¸ch gi¸o viªn) khiÕn cho viÖc truyÒn ®¹t kiÕn thøc mang tÝnh ¸p ®Æt, giê häc trë nªn kh« cøng, nhµm ch¸n vµ dÉn ®Õn viÖc tham gia học tập, hợp tác với giáo viên không tốt nên việc chiếm lĩnh kiến thức và hình thành kỹ năng, thái độ cña häc sinh kh«ng ®¹t hiÖu qu¶. b. Về phía học sinh Do đặc điểm tâm lí và nhận thức của học sinh sự tập trung chú ý còn thấp, chỉ được một thời gian ngắn khoảng 15 ph đầu tiết học, ngoài ra có 1 số em chưa có thái độ nghiêm túc khi học bài. ChÝnh v× thÕ t«i ®· t×m tßi và áp dụng một số hoạt động trong bài dạy đạo đức tiết 2 vµ xin m¹nh d¹n giíi thiÖu cïng b¹n bÌ ®ång nghiÖp cïng tham kh¶o ®Ó sö dông. 3. Mét sè ho¹t ®éng d¹y häc trong bµi d¹y ®¹o ®øc tiÕt 2. 2
- 3.1.Trß ch¬i. Trß ch¬i lµ ho¹t ®éng rÊt quen thuéc, gÇn gòi víi con ngêi. Trß ch¬i lµ lµ mét lo¹i h×nh ho¹t ®éng sèng cña con ngêi. Trß ch¬i cã chøa ®ùng chñ ®Ò, néi dung nhÊt ®Þnh, cã nh÷ng quy t¾c nhÊt ®Þnh mµ ngêi ch¬i cÇn ph¶i tu©n thñ, Trß ch¬i võa mang tÝnh chÊt vui ch¬i, gi¶i trÝ song ®ång thêi l¹i cã ý nghÜa gi¸o dìng vµ gi¸o dôc lín lao ®èi víi con ngêi. Trß ch¬i cã ý nghÜa ®Æc biÖt ®èi víi trÎ em. Trß ch¬i t¹o ®iÒu kiÖn ®Ó trÎ em thÓ hiÖn nhu cÇu tù nhiªn vÒ ho¹t ®éng, t¹o ra cho trÎ em nh÷ng rung ®éng thùc tÕ vµ quan träng cho cuéc sèng . Qua tham gia trß ch¬i, häc sinh thùc hiÖn ®îc nh÷ng thao t¸c, hµnh ®éng ®¹o ®øc mét c¸ch nhÑ nhµng, tù nhiªn, tho¶i m¸i. Tõ ®ã c¸c em tù tin, m¹nh d¹n tríc ®¸m ®«ng, gi¸o dôc ý thøc ham häc hái, ®óng nh nhµ v¨n A.M.Go-r¬-ki ®· nhËn xÐt : “ Trß ch¬i lµ con ®êng ®Ó trÎ em nhËn thøc thÕ giíi , lµ n¬i chóng ®ang sèng vµ lµ c¸i chóng nhËn thÊy cÇn ph¶i thay ®æi”. ChÝnh v× vËy, c¸c trß ch¬i ®· ®îc ®a vµo trong c¸c ho¹t ®éng d¹y häc ë tiÕt 2 cña c¸c bµi ®¹o ®øc rÊt nhiÒu nh : S¾m vai, ®ãng vai xö lý t×nh huèng, Ai nhanh- Ai ®óng, tiÕp søc, tiÓu phÈm, ®è vui, ghÐp hoa vµ kết hợp linh hoạt các phương pháp, các hình thức dạy học, trong đó chú trọng phát huy năng lực chủ động sáng tạo nơi các em. Xuất phát từ đặc điểm tâm lý lứa tuổi học sinh tiểu học, ở ph¹m vi kinh nghiÖm nµy t«i muèn tr×nh bµy mét vµi d¹ng trß ch¬i cã thÓ ®a vµo sö dông trong c¸c ho¹t ®éng d¹y häc tiÕt 2 cña bµi ®¹o ®øc trong ch¬ng tr×nh m«n §¹o ®øc ë tiÓu häc. 3.1.1.Trß ch¬i “ « ch÷ kú diÖu” Trß ch¬i nµy ®îc thùc hiÖn ë ho¹t ®éng «n luyÖn, cñng cè kiÕn thøc bµi häc.Trß ch¬i nµy gióp häc sinh ghi nhí kiÕn thøc dÔ dµng vµ bÒn l©u, häc sinh bÞ l«i cuèn vµo qu¸ tr×nh luyÖn tËp mét c¸ch tù nhiªn høng thó ®ång thêi gi¶i to¶ ®îc nh÷ng c¨ng th¼ng mÖt mái trong qu¸ tr×nh häc tËp. VÝ dô 1: Khi d¹y bµi” B¶o vÖ loµi vËt cã Ých”( TiÕt 2 - ®¹o ®øc líp2) . - Ho¹t ®éng 1 : §ãng vai (HS ®ãng vai theo c¸c t×nh huèng cô thÓ) 3
- Trß ch¬i “ « ch÷ kú diÖu” cã thÓ sö dông vµo ho¹t ®éng 2 - Ho¹t ®éng 2: Trß ch¬i “« ch÷ kú diÖu” + Môc tiªu: - Häc sinh ghi nhí bµi häc “ B¶o vÖ loµi vËt cã Ých” - T¹o kh«ng khÝ s«i næi cho líp häc. + ChuÈn bÞ: GV sö dông gi¸o ¸n tr×nh chiÕu hoÆc kÎ vµo b¶ng phô « ch÷ vµ chuÈn bÞ hÖ thèng c©u hái nh sau: 1. §©y lµ loµi vËt cã nhiÒu mµu s¾c sÆc sì, cã thÓ bay ®îc vµ hót nhuþ hoa ( b¾t ®Çu b»ng ch÷ B) 2. Tªn gäi kh¸c cña c¸ chuèi.( ë vïng ta thêng gäi lµ c¸ trµu) 3. Con g× hót nhuþ hoa, lµm mËt? 4. Con vËt nµy rÊt khoÎ, cã thÓ kÐo gç.( B¾t ®Çu b»ng ch÷ V) 5. Con vËt nµy suèt ngµy ch¨ng t¬. 6. Con vËt nµy rÊt lêi, chØ ¨n no råi l¹i n»m ngñ ( b¾t ®Çu b»ng ch÷ L) 7. Con vËt nµy næi tiÕng gian ¸c, hay b¾t trém gµ (B¾t ®Çu b»ng ch÷ C) 8. Con vËt nµy thêng hay dËy sím gäi mäi ngêi thøc dËy. 9. §©y lµ loµi vËt cã thÓ biÕt bay, sèng vµ lµm tæ trªn c©y. 10.§©y lµ tªn mét loµi c¸ thêng ®îc nu«i lµm c¶nh.(B¾t ®Çu b»ng ch÷ V). 11. Con ong hót nhuþ ®Ó lµm ra s¶n phÈm g× ? 12. Con vËt g× thêng gióp ngêi n«ng d©n kÐo cµy?( B¾t ®Çu b»ng ch÷ T) 13.Loµi chim nµo chuyªn b¾t s©u gióp ngêi? ( B¾t ®Çu b»ng ch÷ C) 14. Con g× kªu g©u g©u, biÕt tr«ng nhµ? 15. Con g× cã nhiÒu gai trªn m×nh? ( B¾t ®Çu b»ng ch÷ N) 16. Con g× cã cïng hä víi Õch nhng da sÇn sïi? ( thêng ®îc mÖnh danh lµ cËu «ng trêi). 17.Con vËt nµy rÊt hiÒn lµnh, cïng hä víi nai, cã c¸i cæ cao (B¾t ®Çu b»ng ch÷ H) Sau khi c¸c « hµng ngang ®· ®îc më, gi¸o viªn cho học sinh ph¸t hiÖn côm tõ hµng däc BẢO VỆ LOÀI VẬT CÓ ÍCH ®Ó kh¾c s©u kiÕn thøc bµi häc vµ liªn hÖ gi¸o dôc ý thøc b¶o vÖ loµi vËt cã Ých. 4
- ĐÁP ÁN: 11111 B Ư Ớ M C Á Q U Ả O N G V O I N H Ệ N L Ợ N C Á O G À C H I M C Á V À N G M Ậ T T R  U C H Í C H B Ô N G C H Ó N H Í M C Ó C H Ư Ơ U VÝ dô 2: Khi d¹y bµi ” B¶o vÖ môi trường”(TiÕt 2- ®¹o ®øc líp 4) - Ho¹t ®éng 1: Th¶o luËn nhãm bày tỏ ý kiến . - Ho¹t ®éng 2: HS ®ãng vai theo t×nh huèng cô thÓ ë bµi tËp 3. - Ho¹t ®éng 3: Trß ch¬i “« ch÷ kú diÖu”. GV sö dông gi¸o ¸n tr×nh chiÕu vµ chuÈn bÞ hÖ thèng c©u hái nh sau: 1. Khi cường độ áp thấp mạnh lên hiện tượng đó gọi là gì? Gồm 3 chữ cái ( bão). 2. Hiện tượng nắng nóng kéo dài gọi là gì ? Gồm 6 chữ cái ( hạn hán). 5
- 3. Những khoáng vật và đá có ích được con người khai thác và sử dụng gọi là gì? Gồm 9 chữ cái( khoáng sản). 4. Những nơi các đường bờ biển ăn sâu vào đất liền tạo thành gì ? Gồm 3 chữ cái? ( Vịnh ). 5. Sự làm thay đổi tính chất của môi trường, vi phạm tiêu chuẩn môi trường gọi là gì ? Gồm 6 chữ cái? ( ô nhiễm) 6. Là hệ thống để dẫn nước vào đồng ruộng? Gồm 5 chữ cái( mương) 7. Khi các lớp đất đá gần bề mặt trái đất bị rung chuyển gọi là gì? Gồm 7 chữ cái( động đất) 8. Dạng thời tiết lặp đi lặp lại nằm ở một địa phương gọi là gì ?Gồm 6 chữ cái(Khí hậu) 9. Khi mực nước sông dâng cao xảy ra hiện tượng gì ?Gồm 5 chữ cái ( lũ lụt) 10. Ở vùng rừng núi khi thời tiết hanh khô thường xảy ra hiện tượng gì ? Gồm 10 chữ cái ( cháy rừng) 11. Đây là loại tài nguyên có tác dụng ngăn lũ, chắn gió? Gồm 4 chữ cái( rừng) 12. Sông, hồ, biển là tài nguyên gì? Gồm 4 chữ cái( nước) 13. Khi động đất xảy ra dưới lòng đại dương sinh ra hiện tượng gì? Gồm 8 chữ Cái bắt đầu bằng chữ s ( sóng thần) 14. Những của cải vật chất có sẵn trong thiên nhiên gọi là gì?Gồm 9 chữ cái(tài nguyên) - Sau khi c¸c « hµng ngang ®· ®îc më, gi¸o viªn cho học sinh ph¸t hiÖn côm tõ hµng däc BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG ®Ó kh¾c s©u kiÕn thøc bµi häc vµ liªn hÖ gi¸o dôc ý thøc b¶o vÖ môi trường. * ĐÁP ÁN: 6
- 1 BB AA O 2 HH AA NN HH AA NN 3 KK HH O AA NN G SS AA NN 4 VV I NN HH 5 Ô NN HH II ÊÊ M 6 M Ư Ơ NN G 7 ĐĐ Ô NN G ĐР TT 8 KK HH I HH  UU 9 LL UU LL UU TT 10 CC HH AA YY RR Ư NN G 11 RR Ư NN G 12 NN Ư Ơ CC 13 SS O NN G TT HH  NN 14 TT AA II NN G UU YY EÊ NN • Mét sè bµi ®¹o ®øc trong ch¬ng tr×nh tiÓu häc cã thÓ sö dông trß ch¬i “ « ch÷ kú diÖu” ®Ó tæ chøc ho¹t ®éng d¹y häc trong tiÕt 2 nh: - Bµi Ch¨m sãc c©y trång, vËt nu«i (®¹o ®øc líp 3) - Bµi TiÕt kiÖm vµ b¶o vÖ nguån níc (®¹o ®øc líp 3) - Bµi BiÕt ¬n thÇy c« gi¸o (®¹o ®øc líp 4) - Bµi B¶o vÖ tài nguyên thiên nhiên (®¹o ®øc líp 5) 3.1.2. Trß ch¬i “T×m ®«i” Trß ch¬i” T×m ®«i” ®îc sö dông trong c¸c ho¹t ®éng cña bµi häc cã néi dung ®ßi hái häc sinh t×m c¸ch øng xö phï hîp trong c¸c t×nh huèng cô thÓ ®Ó tõ ®ã rÌn c¸c kü n¨ng, th¸i ®é hµnh vi ®¹o ®øc t¬ng øng víi mÉu hµnh vi cung cÊp ë tiÕt 1 cña bµi ®¹o ®øc. Cô thÓ nh sau: VÝ dô 1: Bµi: “T×nh b¹n” (§¹o ®øc líp 5) Ho¹t ®éng 1: Th¶o luËn nhãm xö lÝ hai t×nh huèng trang 17, 18 Trß ch¬i” T×m ®«i” ®îc tiÕn hµnh ë ho¹t ®éng 2. * Môc tiªu: 7
- - Gióp häc sinh biÕt ®îc c¸c biÓu hiÖn cña t×nh b¹n ®Ñp. - Thùc hiÖn ®èi xö tèt víi b¹n bÌ xung quanh trrong cuéc sèng h»ng ngµy. - T¹o kh«ng khÝ häc tËp vui vÎ, häc sinh høng thó häc tËp. * ChuÈn bÞ: - 10 phiÕu, trong ®ã: + 5 phiÕu ghi c¸c t×nh huèng( mçi phiÕu ghi 1 t×nh huèng) cã liªn quan ®Õn chñ ®Ò gi÷ g×n trêng líp s¹ch ®Ñp, ®îc b¾t ®Çu b»ng tõ ”NÕu” + 5 phiÕu ghi c¸c c¸ch øng xö phï hîp víi c¸c t×nh huèng ®ã, ®îc b¾t ®Çu b»ng ch÷ “th×” * Néi dung c¸c phiÕu: - 1, NÕu b¹n em cã chuyÖn vui. - 2, ...th× em chóc mõng b¹n. - 3, NÕu b¹n em cã chuyÖn buån. - 4, .th× em sÏ ®éng viªn vµ an ñi b¹n. - 5, NÕu b¹n em bÞ b¾t n¹t. - 6,...th× em sÏ bªnh vùc b¹n. - 7, NÕu b¹n em bÞ kÎ xÊu rñ rª, l«i kÐo vµo nh÷ng viÖc lµm kh«ng tèt. - 8, ..th× em khuyªn ng¨n hoÆc nhê ngêi lín khuyªn ng¨n b¹n. - 9, NÕu b¹n hiÓu lÇm vµ giËn em. - 10, .th× em sÏ gi¶i thÝch ®Ó b¹n hiÓu ®óng. * C¸ch ch¬i: - 10 häc sinh tham gia ch¬i. - Mçi häc sinh tham gia ch¬i bèc th¨m 1 l¸ phiÕu ( các phiếu không ghi th t) - C¸c em ph¶i ®i t×m b¹n cÇm l¸ phiÕu cã néi dung t¬ng øng víi néi dung l¸ phiÕu cña m×nh. - §«i nµo t×m thÊy nhau ®óng vµ nhanh th× ®éi ®ã sÏ th¾ng. Trß ch¬i “ T×m ®«i” cã thÓ thiÕt kÕ ®Ó d¹y ë 1 trong c¸c ho¹t ®éng trong bµi ®¹o ®øc tiÕt 2 cña rÊt nhiÒu bµi häc, t¬ng tù nh trªn, ngêi gi¸o viªn cã thÓ dùa vµo môc tiªu, néi dung cña chuÈn mùc hµnh vi ®¹o ®øc cña bµi häc mµ x©y dùng hÖ 8
- thèng c©u hái g¾n víi néi dung, chñ ®Ò cña bµi häc vµ tiÕn hµnh tæ chøc trß ch¬i, gióp häc sinh n¾m néi dung bµi, rÌn c¸c kü n¨ng, th¸i®é, hµnh vi ®¹o ®øc t¬ng øng víi chuÈn mùc ®¹o ®øc cÇn gi¸o dôc cho häc sinh. • Mét sè bµi ®¹o ®øc trong ch¬ng tr×nh tiÓu häc cã thÓ sö dông trß ch¬i” T×m ®«i” ®Ó tæ chøc ho¹t ®éng d¹y häc trong tiÕt 2 nh: + Líp 1: Gän gµng, ng¨n n¾p. + Líp 2: Bài “Gi÷ g×n trêng líp s¹ch ®Ñp”. Bài “Quan t©m, gióp ®ì b¹n”. + Líp 3: Bài “Quan t©m, ch¨m sãc «ng bµ, cha mÑ”, “ Chia sÎ buån vui cïng b¹n”, “ TÝch cùc tham gia viÖc trêng viÖc líp”, “Quan t©m, gióp ®ì hµng xãm, l¸ng giÒng” + Líp 4: Bài “HiÕu th¶o víi «ng bµ, cha mÑ”, “BiÕt ¬n thÇy gi¸o, c« gi¸o”, “Gi÷ g×n c¸c c«ng tr×nh c«ng céng”. + Líp 5: Bài “T«n träng phô n÷”,: Bài “KÝnh giµ, yªu trΔ, : Bài “Hîp t¸c víi nh÷ng ngêi xung quanh”, “ B¶o vÖ tµi nguyªn, thiªn nhiªn” 3.1.3.Trß ch¬i “Hép th mËt” Để học sinh tìm hiểu bài, phát hiện nội dung bài học hoặc có thể để củng cố, khắc sâu kiến thức cho học sinh, người giáo viên có thể tổ chức trò chơi vào bất cứ lúc nào tùy từng nội dung bài học. Ví dụ: Bµi “ BiÕt ¬n th¬ng binh, liÖt sÜ” m«n ®¹o ®øc líp 3, ta cã thÓ tæ chøc dạy ngoài lớp học. Trß ch¬i ë ho¹t ®éng 3 tªn gäi “Hép th mËt” LuËt ch¬i: C¸c nhãm ®øng thµnh vßng trßn, Hép th mËt ®îc truyÒn tõ ngêi nµy sang ngêi kh¸c mét c¸ch tõ tõ theo nh¹c. Khi nh¹c dõng ai nhËn ®îc Hép th mËt ph¶i h¸t, ®äc th¬, kÓ chuyÖn, trả lời câu hỏi cho c¶ líp nghe râ. Ai h¸t, ®äc th¬, kÓ chuyÖn, trả lời sai sÏ được nh¶y lß cß mét vßng. Gi¸o viªn cö nhãm träng tµi gåm ba em. TiÕn hµnh ch¬i: Gi¸o viªn h« ( cã ®éng lÖnh) Trß ch¬i - b¾t ®Çu. Gi¸o viªn cïng träng tµi quan s¸t vµ ®iÒu chØnh c¸c nhãm khÈn tr¬ng, ®óng luËt. Tæng kÕt trß ch¬i: Gi¸o viªn ®¸nh gi¸ chung c¶ líp vµ tõng nhãm. 9
- Thương binh, liệt sĩ là những người đã hi sinh xương máu vì Tổ Quốc . Chúng ta cần ghi nhớ và đền đáp công lao to lớn đó bằng những việc làm thiết thực như: H×nh ¶nh học sinh thắp hương tại Đài tưởng niệm c¸c anh hïng LiÖt sÜ . • Mét sè bµi ®¹o ®øc trong ch¬ng tr×nh tiÓu häc cã thÓ sö dông trß ch¬i “Hép th mËt” ®Ó tæ chøc ho¹t ®éng d¹y häc trong tiÕt 2 nh: + Líp 4: Tôn trọng luật giao thông. + Líp 5: Em yªu Tæ quèc ViÖt Nam. 3.2. VÏ tranh VÏ lµ mét ho¹t ®éng ®îc trÎ tiÓu häc rÊt yªu thÝch, qua ®iÒu tra, kh¶o s¸t thùc tÕ t«i nhËn thÊy hÇu hÕt trÎ tiÓu häc rÊt mong chê ®Õn tiÕt häc m«n mü thuËt ®Ó ®îc häc vµ thùc hµnh vÏ. Khi tiÕn hµnh vÏ, c¸c em ®îc thÓ hiÖn m×nh, ®îc thÓ hiÖn íc m¬, së thÝch vµ trÝ tëng tîng cña m×nh ChÝnh v× thÕ nÕu trong tiÕt häc ®¹o ®øc gi¸o viªn c¨n cø vµo néi dung bµi häc nÕu cã thÓ tæ chøc ho¹t ®éng nµo ®ã díi d¹ng vÏ tranh th× sÏ g©y ®îc høng thó häc tËp cho c¸c em, tõ ®ã chÊt lîng häc sÏ ®îc n©ng lªn. Ch¼ng h¹n ë bµi 12 “ Em yªu hßa b×nh” ( §¹o ®øc líp 5) Sau khi tæ chøc ho¹t ®éng bµy tá ý kiÕn (Ho¹t ®éng 1) vµ ho¹t ®éng “ Tr×nh bµy mét phót” ghi l¹i nh÷ng hµnh ®éng, viÖc lµm thÓ hiÖn lßng yªu hßa b×nh (Ho¹t 10
- ®éng 2) th× ë ho¹t ®éng 3 gi¸o viªn tæ chøc cho häc sinh vÏ vµ giíi thiÖu C©y hßa b×nh - RÔ c©y lµ nh÷ng hµnh ®éng, viÖc lµm thÓ hiÖn lßng yªu hßa b×nh vµ ho¹t ®éng, phong trµo b¶o vÖ hßa b×nh. - L¸, hoa, qu¶ lµ nh÷ng ®iÒu tèt ®Ñp mµ hßa b×nh mang l¹i cho trÎ em vµ mäi ngêi. * Môc tiªu: - Gi¸o dôc c¸c em yªu hßa b×nh. Cã ý thøc tham gia c¸c ho¹t ®éng b¶o vÖ hßa b×nh do nhµ trêng, ®Þa ph¬ng tæ chøc. - T¹o kh«ng khÝ häc tËp thoải mái, häc sinh høng thó häc tËp. * ChuÈn bÞ: HS chuẩn bị bút chì, giấy A3, màu. Trẻ được +đế nC¸ch trường tiÕn hµnh: HÒA -BÌNH Chia líp thµnh 4 nhóm. - Phæ biÕn: 4 nhóm nhận hiệu lệnh vẽ và hoàn thành. - Tæng kÕt . H×nh ¶nh vÏ cây hòa bình cuả häc sinh líp 5. Th«ng qua ho¹t ®éng vÏ vµ giíi thiÖu C©y hßa b×nh, ngoµi viÖc c¸c em ®îc lµm theo së thÝch (vÏ) cßn gi¸o dôc c¸c em yªu hßa b×nh, cã quyÒn ®îc sèng trong hßa b×nh vµ tr¸ch nhiÖm tham gia c¸c ho¹t ®éng b¶o vÖ hßa b×nh, lªn ¸n nh÷ng kÎ ph¸ ho¹i hßa b×nh, g©y chiÕn tranh. Tõ ®ã cã ý thøc tham gia c¸c ho¹t ®éng b¶o vÖ hßa b×nh do nhµ trêng, ®Þa ph¬ng tæ chøc g¾n víi thùc tÕ. • Ho¹t ®éng vÏ tranh cã thÓ ®îc tiÕn hµnh ë tiÕt 2 cña mét sè bµi ®¹o ®øc nh: + Líp 2: Bµi Gi÷ g×n trêng líp s¹ch ®Ñp: VÏ c¶nh em vµ c¸c b¹n ®ang lµm trùc nhËt hoÆc vÏ bøc tranh vÒ ng«i trêng cña em. + Líp 3: Bµi TÝch cùc tham gia viÖc trêng, viÖc líp: VÏ tranh em vµ c¸c b¹n ®ang ch¨m sãc bån hoa, hoÆc lµm vÖ sinh.. 11
- + Líp 4: Bµi Yªu lao ®éng: VÏ c¶nh em vµ c¸c b¹n ®ang tham gia lao ®éng.( Dän vÖ sinh, trång c©y, ch¨m sãc hoa, ) - Bµi B¶o vÖ m«i trêng: VÏ c¸c ho¹t ®éng thÓ hiÖn viÖc lµm b¶o vÖ m«i trêng (Trång c©y, dän vÖ sinh, xö lý r¸c, b¶o vÖ nguån níc, ) + Líp 5: Bµi Em yªu Tæ quèc ViÖt Nam, bµi Em yªu quª h¬ng: VÏ vµ ghÐp bøc tranh quª h¬ng ( C¸nh ®ång, con s«ng, hå sen, con ®êng lµng ). H×nh ¶nh vÏ vµ ghÐp tranh Yªu lao ®éng , Em yªu quª h¬ng cña häc sinh líp 5. 3. 3. Sơ đồ tư duy Lập bản đồ tư duy là phương pháp vận dụng tư duy cả “ bộ não ” đồng thời sử dụng những hình ảnh trực quan và những hình ảnh đồ thị để gây ấn tượng phù hợp với đặc điểm nhận thức của học sinh (trực quan sinh động) . Là phương pháp học thoải mái , vui vẻ và sáng tạo. Những chi tiết lấy từ bản đồ tư duy sẽ rất dễ nhớ và dễ dàng nhớ nhanh kiến thức đã tìm hiểu trong SGK. Sơ đồ tư duy được ví như “ bản đồ vạn năng” cho trí não, là chìa khóa giúp học sinh ghi nhớ bài dễ dàng, chính xác và hiệu qủa tõ ®ã chÊt lîng häc sÏ ®îc n©ng lªn. Cách tiến hành lập bản đồ tư duy: Yêu cầu học sinh lấy 1 trang giấy trống và thực hiên các bước sau: Bước thứ nhất: Từ giữa trang giấy viết theo chữ in hoa đóng khung lại các chủ đề trung tâm. 12
- Bước thứ hai: Kéo từ giữa ra các nhánh mỗi nhánh một ý chính, viết tên các ý chính. Bước thứ ba: Từ các ý chính đó xây dựng thêm các nhánh chi tiết. gạch chân các từ có ý nghĩa quan trọng. Bước thứ tư: Điền các biểu tượng và hình minh họa. Ch¼ng h¹n ë bµi: Bảo vệ tài nguyên thiên nhiên (đạo đức lớp 5) Hình ảnh học sinh lớp 5 vẽ sơ đồ tư duy trong tiết 2 đạo đức lớp 5 Th«ng qua ho¹t ®éng vẽ sơ đồ tư duy, c¸c em ghi nhớ bài dễ dàng, chính xác và hiệu qủa. C¸c em kÓ ®îc mét vµi tµi nguyªn thiªn nhiªn ë níc ta vµ ë ®Þa ph¬ng. Tõ ®ã cã ý thøc tham gia c¸c ho¹t ®éng gi÷ g×n, b¶o vÖ tµi nguyªn thiªn nhiªn phï hîp víi kh¶ n¨ng, đång t×nh ủng hé nh÷ng hµnh vi, viÖc lµm ®Ó gi÷ g×n vµ b¶o vÖ tµi nguyªn thiªn nhiªn. * Ho¹t ®éng sử dụng Sơ đồ tư duy cã thÓ ®îc tiÕn hµnh ë tiÕt 2 cña mét sè bµi ®¹o ®øc nh: + Líp 4: Bµi “TiÕt kiÖm thêi giê, tiết kiệm tiền của”, “Gi÷ g×n c¸c c«ng tr×nh c«ng céng”, “T«n träng luËt giao th«ng”. + Líp 5: Bài “Em yªu Tæ quèc ViÖt Nam”. Bài “ Nhí ¬n tæ tiªn” 4. KÕt qu¶ ®¹t ®îc 13
- Sau một một quá trình áp dụng giảng dạy ở lớp, t«i ®· ®a vµo gi¶ng d¹y c¸c bµi d¹y tiÕt 2 m«n ®¹o ®øc, t«i thu ®îc kÕt qu¶ nh sau: Tổng số Điểm số đạt được học sinh Hoàn thành tốt Hoàn thành Chưa hoàn thành 31 18hs 58,1% 13hs 41,9% 0 hs 0% III. KẾT THÚC VẤN ĐỀ Tõ kÕt qu¶ trªn t«i thÊy, ®Ó chÊt lîng bµi d¹y m«n ®¹o ®øc tiÕt 2 cã hiÖu qu¶, ngoµi viÖc tham kh¶o tµi liÖu híng dÉn gi¶ng d¹y (S¸ch gi¸o viªn) ngêi gi¸o viªn cã thÓ c¨n cø vµo néi dung tõng bµi d¹y ®Ó thiÕt kÕ vµ ®a vµo gi¶ng d¹y th«ng qua c¸c ho¹t ®éng sau: 1. Trß ch¬i “ ¤ ch÷ kú diÖu” 2. Trß ch¬i “ T×m ®«i” 3. Trß ch¬i “Hép th mËt”. 4. VÏ tranh. 5. Sơ đồ tư duy. Ngoài ra để mỗi giờ dạy đạt hiệu quả giáo viên cần phải phối hợp các phương pháp và các hình thức tổ chức dạy học một cách đa dạng, phù hợp với nội dung bài, tránh lạm dụng. Muốn làm được điều đó, giáo viên phải lưu ý: - Nắm vững chương trình, đặc trưng phương pháp bộ môn, nghiên cứu kỹ nội dung bài dạy dể thiết kế các hoạt động, các hình thức dạy học phù hợp. - Sưu tầm tranh ảnh để minh hoạ, chuẩn bị cơ sở vật chất cho việc dạy học, vận dụng dạy học theo định hướng phát triển năng lực ở học sinh. Bên cạnh đó, giáo viên cần hướng dẫn khích lệ động viên các em học còn yếu, nhút nhát bằng sự yêu thương gần gũi và cái tâm của người thầy.Tạo hứng thú và niềm tin cho các em trong quá trình học tập. 14
- Néi dung kinh nghiÖm cña t«i cã thÓ ¸p dông ®Ó gi¶ng d¹y c¸c bµi ®¹o ®øc tiÕt 2, tuy nhiªn ®Ó ¸p dông cã hiÖu qu¶, ngêi gi¸o viªn cÇn nghiªn cøu kü néi dung tõng bµi cô thÓ, tõ ®ã thiÕt kÕ c¸c ho¹t ®éng theo híng mµ kinh nghiÖm cña t«i ®Ò ra, ®ång thêi ph¶i biÕt phèi hîp c¸c ph¬ng ph¸p, h×nh thøc d¹y häc phï hîp ®Ó th«ng qua c¸c ho¹t ®éng ®ã gi¸o dôc th¸i ®é, hµnh vi ®¹o ®øc cho häc sinh ®¹t hiÖu qu¶ nh»m gãp phÇn n©ng cao chÊt lîng gi¸o dôc toµn diÖn trong c¸c nhµ trêng tiÓu häc. Trên đây là một vài kinh nghiệm mà tôi đã đúc kết được trong quá trình giảng dạy môn đạo đức, phần nào đã đáp ứng được yêu cầu của môn học đạo đức. Song những kết quả đạt được chỉ là bước đầu còn phải tiếp tục nghiên cứu và áp dụng hiệu quả hơn. RÊt mong ®îc sù gãp ý cña b¹n bÌ ®ång nghiÖp! T«i xin ch©n thµnh c¶m ¬n! 15

