Đề thi học sinh Giỏi cấp Huyện môn Giáo dục công dân 9 - Năm học 2018-2019 - PGD&ĐT Châu Thành (Có đáp án)

Nội dung tài liệu: Đề thi học sinh Giỏi cấp Huyện môn Giáo dục công dân 9 - Năm học 2018-2019 - PGD&ĐT Châu Thành (Có đáp án)

1. PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN CHÂU THÀNH Năm học 2018 - 2019 Đề thi chính thức Môn: Giáo dục công dân - Lớp 9 (Thời gian làm bài 150 phút, không kể phát đề) Đề thi này có 02 trang Câu 1: (3.5 điểm) Tình huống: Năm nay Trọng 14 tuổi, đang học lớp 8. Nhà Trọng ở gần một cơ sở sản xuất thức ăn chăn nuôi gia súc. Đã rất nhiều lần Trọng chứng kiến việc cơ sở này xả trực tiếp nước thải chưa qua xử lý xuống dòng sông cạnh đó, gây ô nhiễm nặng nề. Dù rất bất bình với việc làm đó của cơ sở nhưng Trọng còn do dự không biết mình đã đủ tuổi để thực hiện quyền tố cáo hay chưa. Hỏi: a) Theo em, Trọng có quyền tố cáo hành vi gây ô nhiễm môi trường của cơ sở sản xuất thức ăn gia súc trên hay không ? Trọng có thể làm gì trong trường hợp trên. b) Nêu những điểm khác nhau cơ bản giữa quyền khiếu nại và quyền tố cáo (về đối tượng, cơ sở, người thực hiện, mục đích) Câu 2: (5.0 điểm) a) Vi phạm pháp luật là gì ? Có các loại vi phạm pháp luật nào ? b) Nêu các dấu hiệu của một hành vi là vi phạm pháp luật ? Qua đó em hãy phân tích để xác định trong tình huống sau, anh Hoà có vi phạm pháp luật không? Vì sao? Tình huống: Anh Hoà (20 tuổi) đi xe máy trên đường bị một cành cây gãy rơi xuống làm anh Hòa không tự chủ được tay lái, nên cả người và xe ngã trên đường. Chị Lệ đi xe máy phía sau đâm vào xe của anh Hoà và bị ngã. Xe máy của chị Lệ bị hư hại một số bộ phận và chị Lệ bị thương nhẹ. Câu 3: (3.0 điểm) Lan là người học tốt nhất môn tiếng Anh của lớp nhưng Lan lại không được bạn lớp trưởng chọn đi dự thi hùng biện bằng tiếng anh trong ngày hội Festival của trường vì Lan không chơi thân với lớp trưởng. Hỏi: Em có nhận xét gì về cách làm việc của bạn lớp trưởng ? Nếu là bạn cùng lớp của Lan, em sẽ ứng xử như thế nào để bạn lớp trưởng hiểu được và thực hiện tốt nguyên tắc công bằng, dân chủ, văn minh trong lớp ? Qua đó em rút ra được bài học gì cho bản thân ?
2. Câu 4: (4.5 điểm) Tệ nạn xã hội là gì ? Tệ nạn xã hội có tác hại như thế nào ? Trình bày những quy định của pháp luật nước ta về phòng, chống tệ nạn xã hội. Em sẽ làm gì để góp phần phòng, chống tệ nạn xã hội, để bản thân không sa vào tệ nạn xã hội. Hiện nay có rất nhiều trường hợp học sinh đánh nhau hay bỏ học đi chơi game. Em có nhận xét gì về hiện tượng trên. Nếu em chứng kiến hành vi đánh nhau của các bạn học sinh, em sẽ làm gì ? Câu 5: (4.0 điểm) Vì sao nói “hợp tác quốc tế là một vấn đề quan trọng và tất yếu trong bối cảnh hiện nay” Trong vấn đề hợp tác, Đảng và Nhà nước có chính sách gì ? Em sẽ làm gì để rèn luyện tinh thần hợp tác với bạn bè và mọi người xung quanh --- Hết ---
3. PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN CHÂU THÀNH Năm học 2018 - 2019 HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ BIỂU ĐIỂM Môn: Giáo dục công dân - Lớp 9 Câu Nội dung Điểm Tình huống: Năm nay Trọng 14 tuổi, đang học lớp 8. Nhà Trọng ở gần một cơ sở sản xuất thức ăn chăn nuôi gia súc. Đã rất nhiều lần Trọng chứng kiến việc cơ sở này xả trực tiếp nước thải chưa qua xử lý xuống dòng song cạnh đó, gây ô nhiễm nặng nề. Dù rất bất bình với việc làm đó của cơ sở nhưng Trọng còn do dự không biết mình đã đủ tuổi để thực hiện quyền tố cáo hay chưa. Hỏi: a. Theo em, Trọng có quyền tố cáo hành vi gây ô nhiễm môi trường của cơ sở sản xuất thức ăn gia súc trên hay không? Trọng có thể làm gì trong trường hợp trên. b. Nêu những điểm khác nhau cơ bản giữa quyền khiếu nại và quyền tố cáo. Trả lời: a. Trọng có quyền tố cáo hành vi gây ô nhiễm môi trường của cơ 0.5 1 sở sản xuất thức ăn gia súc trên. (3.5 Vì theo quy định của pháp luật: Mọi người có quyền khiếu nại, tố điểm) cáo với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền về những việc làm 0.5 trái pháp luật của cơ quan, tổ chức, cá nhân. *. Trọng có thể trực tiếp đến cơ quan có thẩm quyền để tố cáo 0.5 hành vi gây ô nhiễm môi trường của cơ sở sản xuất thức ăn gia súc Hoặc: Trọng có thể gửi đơn để tố cáo .. 0.5 b. Những điểm khác nhau giữa quyền khiếu nại và quyền tố cáo: - Đối tượng: + Tố cáo: hành vi VPPL gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại đến lợi ích nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức 0.5 + Khiếu nại: các quyết định hành chính, hành vi hành chính, hành vi kỉ luật - Cơ sở: + Tố cáo: tất cả các hành vi vi phạm pháp luật gây thiệt hại hoặc đe
4. dọa gây thiệt hại đến lợi ích nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức. 0.5 + Khiếu nại: quyền, lợi ích hợp pháp của bản thân người khiếu nại bị xâm phạm. - Người thực hiện: + Tố cáo: mọi công dân biết về hành vi vi phạm pháp luật 0.5 + Khiếu nại: người có quyền và lợi ích hợp pháp liên qun trực tiếp đến vấn đề khiếu nại. - Mục đích: + Tố cáo: nhằm phát giác, ngăn chặn, hạn chế kịp thời mọi hành vi VPPL + Khiếu nại: khôi phục lại quyền, lợi ích hợp pháp của người khiếu nại đã bị xâm phạm hoặc bị thiệt hại. a. Vi phạm pháp luật là gì? Có các loại vi phạm pháp luật nào? b. Nêu các dấu hiệu của một hành vi là vi phạm pháp luật? Qua đó em hãy phân tích để xác định trong tình huống sau, anh Hoà có vi phạm pháp luật không? Vì sao? Tình huống: Anh Hoà (20 tuổi) đi xe máy trên đường bị một cành cây gãy rơi xuống làm anh Hòa không tự chủ được tay lái, nên cả người và xe ngã trên đường. Chị Lệ đi xe máy phía sau đâm vào xe của anh Hoà và bị ngã. Xe máy của chị Lệ bị hư hại một số bộ phận và chị Lệ bị thương nhẹ. Trả lời: Tùy theo trình bày của học sinh, tập trung làm rõ nội dung: 2 a.- Vi phạm pháp luật là hành vi trái pháp luật, có lỗi do người có năng lực trách nhiệm pháp lí thực hiện, xâm hại đến quan hệ xã hội 0.5 (5.0 đ i được pháp luật bảo vệ. ểVi phạm pháp luật là cơ sở để xác dịnh trách nhiệm pháp lí m 0.5 ) - Vi phạm pháp luật hình sự (tội phạm): Là hành vi gây nguy hiểm cho xã hội được qui định trong Bộ luật Hình sự→ trách nhiệm hình 0.5 sự - Vi phạm pháp luật hành chính là hành vi xâm phạm các qui tắc 0.5 quản lí Nhà nước mà không phải là tội phạm→ Trách nhiệm hành chính - Vi phạm pháp luật dân sự là hành vi trái pháp luật xâm hại đến các quan hệ tài sản (quan hệ sở hữu, chuyển dịch tài sản) và quan hệ pháp luật dân sự khác được pháp luật bảo vệ:quyền tác giả, quyền sở 0.5 hữu công nghiệp. → Trách nhiệm dân sự - Vi phạm kỉ luật là những hành vi trái với qui định, qui tắc, qui chế, xác định trật tự, kỉ luật trong nội bộ cơ quan, xí nghiệp, trường học → Trách nhiệm kỉ luật
5. b. Các dấu hiệu của một hành vi vi phạm pháp luật : (phân tích được 0.25 các yếu tố) 0.25 - Là một hành vi cụ thể 0.25 - Hành vi đó có lỗi 0.25 - Do người có năng lực trách nhiệm pháp lí thực hiện - Xâm phạm đến các quan hệ xã hội được pháp luật bảo vệ 1.0 * Tình huống : - Phân tích được tình huống theo các yếu tố của một hành vi vi phạm 0.5 pháp luật - Kết luận : trường hợp trên, anh Hòa không vi phạm phạm pháp luật do anh không có lỗi trong tình huống đó. Tình huống: Lan là người học tốt nhất môn Tiếng anh của lớp nhưng Lan lại không được bạn lớp trưởng chọn đi dự thi hùng biện bằng tiếng anh trong ngày hội Festival của trường vì Lan không chơi thân với lớp trưởng. Hỏi: Em có nhận xét gì về cách làm việc của bạn lớp trưởng? Nếu là bạn cùng lớp của Lan, em sẽ ứng xử như thế nào để bạn lớp trưởng hiểu được và thực hiện tốt nguyên tắc công bằng, dân chủ, văn minh trong lớp? Qua đó em rút ra được bài học gì cho bản thân? Trả lời: Tùy theo lập luận của học sinh, tập trung làm rõ nội dung: 1.0 3 *. Nhận xét về cách làm việc của bạn lớp trưởng: (3.0 - Việc làm chưa chí công vô tư trong thực hiện nhiệm vụ quản lí lớp: điểm) (còn thiên vị, chưa giải quyết công việc theo lẽ phải, chưa giải quyết công việc xuấ phát từ lợi ích chung, chưa đặt lợi ích chung của lớp lên trên ) - Trong công việc: còn giải quyết theo ý kiến chủ quan của bản thân, 1.0 - Mang tính độc đoán, chuyên quyền, chưa phát huy sự dân chủ trong tập thể * Cách ứng xử để lớp trưởng hiểu và thực hiện tốt nguyên tắc công bằng, dân chủ, văn minh: - Trao đổi trực tiếp với lớp trưởng: giải thích để bạn hiểu việc cử bạn Lan tham dự cuộc thi có lợi như thế nào cũng như tác hại của việc làm hiện tại của lớp trưởng, phải tôn trọng ý kiến của tập thể vì đây là hoạt động phong trào của tập thể - Trao đổi với các ban cán sự còn lại của lớp về sự việc và cùng nhau
6. trao đổi với lớp trưởng: phải tổ chức lấy ý kiến đề của của tập thể 1.0 lớp, chứ không phải theo ý kiến chủ quan của riêng cá nhân nào trong tập thể. - Xin ý kiến hỗ trợ của giáo viên chủ nhiệm . * Bài học rút ra: - Trong công việc phải công bằng, không thiên vị, phải xuất phát từ lợi ích chung và đặt lợi ích chung lên trên chứ không giải quyết công việc theo ý kiến chủ quan của bản thân. - Trong tập thể: phải phát huy dân chủ trong tập thể, tôn trọng ý kiến tập thể tránh sự chuyên quyền, độc đoán, thiếu tôn trọng tập thể vì như thế dễ dẫn đến hậu quả đáng tiếc, công việc Tệ nạn xã hội là gì? Tệ nạn xã hội có tác hại như thế nào? Trình bày những quy định của pháp luật nước ta về phòng, chống tệ nạn xã hội. Em sẽ làm gì để góp phần phòng, chống tệ nạn xã hội, để bản thân không sa vào tệ nạn xã hội. Hiện nay có rất nhiều trường hợp học sinh đánh nhau hay bỏ học đi chơi game. Em có nhận xét gì về hiện tượng trên. Nếu em chứng kiến hành vi đánh nhau của các bạn học sinh, em sẽ làm gì? Trả lời: *. Tệ nạn xã hội là hiện tượng xã hội, bao gồm những hành vi sai lệch chuẩn mực xã hội, vi phạm đạo đức và pháp luật, gây ảnh hưởng 0.5 xấu về mọi mặt đối với đời sống xã hội. * Có nhiều tệ nạn xã hội nhưng nguy hiểm nhất là tệ nạn cờ bạc, ma 0.25 túy và mại dâm. 4 * .Tác hại của tệ nạn xã hội: 1.0 (4.5 - Gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe, tinh thần và đạo đức con người; điểm) - Làm tan vỡ hạnh phúc gia đình; - Gây rối loạn trật tự xã hội; - Làm suy thoái giống nòi dân tộc. * Các tệ nạn xã hội có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Ma túy và mại 0.25 dâm là con đường ngắn nhất làm lây truyền HIV/AIDS. * Trách nhiệm của học sinh: - Phải sống giản dị, lành mạnh, biết giữ mình và giúp nhau không sa 0.5 vào tệ nạn xã hội. - Cần tuân theo những quy định của pháp luật và tích cực tham gia các hoạt động phòng, chống tệ nạn xã hội trong nhà trường và địa 0.5 phương. *. Nhận xét về hiện tượng đánh nhau, bỏ học chơi game: - Đó là những hành vi trái với quy định của pháp luật, trái với quy 0.5 định nội quy nhà trường.
7. Xâm phạm đến quyền của công dân: xâm phạm đến thân thể, sức 0.5 khỏe của người khác; ảnh hưởng đến việc học tập cuả bản thân, dễ dẫn đến tình trạng nghiện game, học hành sa sút; dễ sa vào các tệ nạn xã hội khác 0.5 - Nếu chứng kiến hành vi đánh nhau của các bạn học sinh: Kịp thời can ngăn để các bạn dừng việc đánh nhau Hoặc: Nhờ sự giúp đỡ của người lớn ( thầy cô ) để các bạn không đánh nhau nữa và giải quyết vướn mắc, mâu thuẫn của các bạn Vì sao nói “hợp tác quốc tế là một vấn đề quan trọng và tất yếu trong bối cảnh hiện nay” Trong vấn đề hợp tác, Đảng và Nhà nước có chính sách gì? Em sẽ làm gì để rèn luyện tinh thần hợp tác với bạn bè và mọi người xung quanh. Trả lời: *. Hợp tác quốc tế là một vấn đề quan trọng và tất yếu trong bối cảnh hiện nay. Vì: - Trong bối cảnh thế giới đang đứng trước những vấn đề bức xúc có tính toàn cầu ( bảo vệ môi trường, hạn chế sự bùng nổ dân số, 1.0 khắc phuc tình trạng đói nghèo, phòng ngừa và đẩy lùi những bệnh hiểm nghèo .) mà không có một quốc gia, dân tộc riêng lẻ nào có thể tự giải quyết, thì sự hợp tác quốc tế là một vấn đề quan trọng và 0.5 5 tất yếu. (4.0 - Lấy ví dụ dẫn chứng: 0.5 điểm) *. Đảng và Nhà nước ta luôn coi trọng việc tăng cường hợp tác với 1.5 các nước xã hội chủ nghĩa, các nước trong khu vực và trên thế giới. Theo nguyên tắc: - Tôn trọng độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nhau. - Không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau - Không dùng vũ lực hoặc đe dọa dùng vũ lực. - Bình đẳng và cùng có lợi - Giải quyết các bất đồng, tranh chấp bằng thương lượng hòa bình. - Phản đối mọi âm mưu và hành động gây sức ép, áp đặt và cường quyền. Nước ta đã và đang hợp tác có hiệu quả với nhiều quốc gia và tổ 0.5 chức quốc tế trong nhiều lĩnh vực. *. Cần phải rèn luyện tinh thần hợp tác với bạn bè và mọi người xung quanh trong học tập, lao động, hoạt động tập thể và hoạt động xã hội.